Deze stem spreekt je luisterboeken in

Als kind luisterde ze al veel naar boeken. Bij elke lange autoreis werd er wel een casettebandje opgezet. ”Jip en Janneke” bijvoorbeeld, of ”Pluk van de Petteflat”. Maar ook ”De Schuilplaats” van Corrie ten Boom. Die liefde voor luisterboeken is nooit verdwenen en werd alleen maar sterker toen Yvonne in 2015 op haar 21 e een hersenvliesontsteking kreeg. Maandenlang kon ze de concentratie niet opbrengen om een boek te lezen. Wat hielp? Luisterboeken. Stapje voor stapje kwam haar functioneren weer helemaal terug. In 2023, na een carrière als onder meer wiskundedocent, bedacht ze hoe leuk het zou zijn om luisterboeken in te spreken. „Ik volgde een cursus voor stemacteur. Iemand in mijn netwerk had contacten in de audioboekenwereld. Ik stuurde een stemdemo op en inmiddels ben ik freelancer bij het bedrijf Thinium Audioboekproducties. Ik spreek nu boeken in voor bijvoorbeeld uitgeverij KokBoekencentrum en Zomer&Keuning. Voornamelijk fictie, maar soms ook non-fictie.” ### _Spreek je ook niet-christelijke boeken in?_ „Vrijwel nooit. Ik heb eens een boek gekregen waarin behoorlijk wat vloeken stonden. Dat wilde ik niet doen. Ik heb het boek teruggegeven, al vond ik dat een heel spannende stap. Maar ik dacht: God zal vast iets op mijn pad brengen. En dat was ook zo.” ### _Welke boeken neem je zoal voor je rekening?_ „Vooral christelijke vrouwenboeken. Ik ben bijvoorbeeld de vaste stem van de romans van Sharon Garlough Brown, waaronder de Reisgenotenserie. Toen ik die opdracht kreeg, was ik helemaal hyper. Ik vond het zo bijzonder om dat te mogen doen. Van vrouwen om mij heen hoorde ik hoeveel impact haar boeken hebben. Mijn eerste opdracht was van een boek van Beverly Lewis. Verder doe ik bijvoorbeeld de boeken van Tessa Afshar en Lynn Austin. Ik ben nu bezig met een roman van Elizabeth Musser.” ### _Is je baan net zo mooi als je had gehoopt?_ „Ik ben altijd weer blij als ik naar de studio ga. Maar natuurlijk is het ook gewoon werk. Ik moet bijvoorbeeld zorgen dat ik van tevoren goed geslapen heb en dat mijn stem niks te kort komt. Ook zijn niet alle boeken even interessant. Maar toch: sinds ik dit doe, geniet ik voor het eerst van mijn leven echt van mijn baan.” ### _Hoe zorg je goed voor je stem?_ „Daar heb ik wat tools voor. Zo neem ik al een dag van tevoren genoeg water. Ook doe ik logopedie-oefeningen en drink ik in de dagen voor een klus geen alcohol. Verder bubbel ik, Lax Vox heet die methode ook wel. Dat is een stemoefening waarbij je met een rietje in water blaast en tegelijkertijd geluid maakt.” ### _Wat is er zo mooi aan je baan?_ „Het is soms heel zwaar. Ik lees in sessies van vier uur. Als ik na die tijd thuiskom, ben ik helemaal op. Het klinkt misschien tegenstrijdig, maar dat vind ik juist gaaf. Het betekent dat het werk me grijpt, dat het al mijn concentratie vraagt. Ik voel me dan heel voldaan. Het allermooiste aspect is natuurlijk dat ik betaald boeken mag lezen. Bovendien ontmoet ik bij de studio leuke mensen die ook van boeken houden.” ### _Wat maakt het werk zo intensief dat je uitgeput thuiskomt?_ „Je moet heel veel tegelijk doen. Ik ben mijn eigen regisseur: ik moet zelf in de gaten houden of ik geen fouten maak, of de zin goed loopt, of ik niet te moe klink en of mijn intonatie nog correct is. Natuurlijk worden de opname’s nog nageluisterd, maar het is wel handig dat je bij het inspreken al zo veel mogelijk goed doet. Dat vergt een hoge concentratie.” :::author_streamer 1::: ### _Over wat voor vaardigheden moet je beschikken als stemacteur?_ „Ik heb weleens gedacht dat iedereen dit werk kan doen. Maar ik weet niet of dat zo is. Je moet echt houden van boeken en een brede algemene ontwikkeling hebben. Wat ook helpt, is dat je goed met je stem kunt omgaan. Ik heb in mijn leven veel logopedie gehad, omdat ik als kind vaak schor was. Daar heb ik nu profijt van. Daarnaast ben ik gewend aan voordragen, onder andere omdat ik voor de klas heb gestaan. Verder is concentratie belangrijk. Je moet vier uur lang in een soort hyperfocus zitten. Ik ben in die tijd alleen bezig met de tekst, want als ik ergens anders aan denk, kan ik fouten gaan maken. Het is een kunst om op tijd pauze te nemen om je stem rust te geven. Ik ga dan tien minuten lang naar buiten staan kijken om even te ontprikkelen. Wat ook grappig is: ik heb moeten leren hoeveel ik moet eten om ervoor te zorgen dat mijn maag niet halverwege gaat rammelen. Dat geluid kunnen ze er namelijk niet uitfilteren. Als ik minimaal twee bananen als ontbijt neem, komt mijn maag geluidloos een ochtendsessie door, weet ik nu.” ### _Is het belangrijk dat je een aangename stem hebt?_ „Ik zou eerder zeggen dat je goed moet begrijpen wat er in een boek gebeurt. Dat is belangrijker dan een prettige stem hebben. Zelf heb ik nooit te horen gekregen dat ik een bijzondere stem heb. Maar ik zit wel altijd helemaal in het verhaal. Regelmatig treft een gedeelte me zo, dat ik met tranen in mijn ogen achter de microfoon zit. Ik hoop dat die betrokkenheid te horen is. Dat mijn verwondering, verdriet of boosheid helpt bij het overbrengen van de boodschap van de schrijver.” ### _Noem daar eens een voorbeeld van?_ „Neem de serie van Lynn Austin over Zacharia, Ezra en Nehemia. Omdat ik die Bijbelgedeelten ken en weet hoe belangrijk deze personen voor Israël zijn geweest, denk ik dat ik dit beter kan lezen dan iemand zonder kennis van de Bijbel.” ### _Luister je nu zelf anders naar luisterboeken?_ „Ja, enorm. Ik ben door mijn werk meer gaan lezen en minder gaan luisteren. Als ik luister, ben ik soms toch te veel bezig met hoe het boek ingesproken wordt.” ### _Hoe lang doe je over het inspreken van een boek?_ „Gemiddeld lees ik tachtig pagina’s in vier uur, al hangt dat af van het aantal woorden per bladzijde. Ik doe er langer over als een boek minder goed geschreven is. Elke spelfout of slechtlopende zin is als een telefoon die trilt: heel afleidend. Voor de boeken van Garlough Brown, die vaak wel zo’n vierhonderd pagina’s dik zijn, worden voor mij zes sessies van vier uur ingepland. Het advies is om maximaal drie sessies per week te doen om je stem te sparen. Een heel boek kan ik dus in twee weken ingesproken hebben. Al ben ik er dan nog niet: ik krijg altijd nog stukjes terug die opnieuw moeten.” ### _Moet je veel corrigeren?_ „De ene keer meer dan de andere. Ik weet niet waaraan dat ligt. Ik heb bijvoorbeeld een keer gehad dat ik halverwege een boek de naam van een hoofdpersoon anders ging uitspreken. Dat was echt niet tof. Soms gaat er technisch iets mis en is er een zin kwijt. Bepaalde achtergrondgeluiden, zoals dus een rammelende maag, kunnen er niet uitgehaald worden. Het zijn vaak de simpelste dingen. Maar dat geeft niet. Correcties horen erbij, daar word je niet op aangekeken.” ### _Lees je van tevoren een boek helemaal door, of haal je daarmee voor jezelf de spanning weg?_ „Sommigen stemacteurs lezen een boek helemaal door. Zelf scan ik een boek, bijvoorbeeld op de belangrijkste personages en de strekking van het verhaal. Ik maak daarbij aantekeningen: hoe moet ik de namen uitspreken? Komen er woorden in voor in een andere taal? Bij de boeken van Afshar kan er bijvoorbeeld ineens iets staan in het Oud-Hebreeuws of het Babylonisch. Dan wil je van tevoren weten hoe je dat uitspreekt. En als ik een Amerikaanse roman inspreek, is het de bedoeling dat ik de namen op z’n Engels uitspreek. Ook die uitspraak noteer ik, om verwarring bij mezelf te voorkomen. Soms is het zo dat pas halverwege een boek staat hoe een naam uitgesproken moet worden. Dat is vervelend. Want je gaat natuurlijk niet vierhonderd bladzijden uitpluizen op dat soort details.” ### _Heb je regels voor het inspreken van boeken?_ „Stemmetjes moet je niet gebruiken in boeken voor volwassenen. Gaan ‘huilen’ als er gehuild wordt, of ‘lachen’ als er gelachen wordt is ook te veel van het goede. Soms staat er een foutje, bijvoorbeeld ”Ik maak me de laatste tijd nogal zorgen om haar de laatste tijd.” Die zin loopt niet lekker, maar ik moet dit dan toch voorlezen alsof het goed loopt. De regel is dat je niets mag wijzigen in een boek. Wil ik dat wel, dan moet ik eerst langs de uitgeverij.” ### _Blijven verhalen je langer bij je als je ze hebt ingesproken?_ „Dat lijkt zo, maar de grap is dat dit toch niet zo werkt. Een boek is soms al uit mijn hoofd, zodra ik de deur van de studio achter me dichttrek. Zelfs van de boeken die meer dan gemiddeld indruk op me maakten, moet ik vaak na verloop van tijd de synopsis teruglezen om te zien waar het ook alweer over ging.” ### _Stel dat iemand luisterboeken wil gaan inspreken, hoe pakt diegene dat dan aan?_ „Dat vind ik een moeilijke vraag.” Met een lach: ,,Ik ben er natuurlijk niet bij gebaat dat er meer vrouwen komen die christelijke boeken willen voorlezen. En het is ook niet makkelijk om ertussen te komen. Het audioboekenwereldje is vrij gesloten. Ik ben er via via ingekomen. Maar ik weet dat de studio waarvoor ik werk het niet op prijs stelt als je zomaar een demo van jezelf opstuurt. Ik hoop wel dat er meer boeken geluisterd gaan worden. En dan komt er vanzelf ook meer behoefte aan stemacteurs.” ### _Wat zou je graag nog eens in willen spreken?_ „Ik heb nog nooit kinderboeken gedaan. Dat lijkt me leuk om te doen. Verder zou ik nog weleens een regisseur willen laten meeluisteren bij een van mijn sessies. Misschien laat die me nog wat blinde vlekken zien. Want dit werk doe je toch vooral in je eentje.”

Deze stem spreekt je luisterboeken in

Wat vond je van dit artikel?

Lees meer

Luisterboeken in de auto – deze pareltjes ontdekten wij

Op reis met leuke luisterboeken. Je bent er zó!

Meer over

Impressie van Terdege
op Instagram

Thema's

Volg ons

Deze stem spreekt je luisterboeken in

Wat vond je van dit artikel?

Lees meer

Luisterboeken in de auto – deze pareltjes ontdekten wij

Op reis met leuke luisterboeken. Je bent er zó!

Ontvang onze nieuwsbrief

Meer over

Impressie van Terdege op Instagram

Thema's

Volg ons

Impressie van Terdege
op Instagram