Hoogleraar Emely de Vet strijdt voor een gezonde maatschappij

Waarmee houdt u zich bezig?

„Ik ben hoogleraar consumptie en gezonde leefstijl. Dat betekent dat ik me bezighoud met leefstijl en gedrag. Dus voeding, stress, slaap; het hele spectrum. Zodat we ons gedrag beter leren verklaren. Want waarom is het zo moeilijk om gezond te leven? Wat zijn er de oorzaken van dat zo veel mensen een ongezonde leefstijl hebben? Maar ook: waarom lukt het sommige mensen wel heel goed om gezond te leven? We proberen strategieën te ontwikkelen die werken en ze in de praktijk uit te rollen om ondersteuning te bieden bij een gezonde leefstijl.”

Waarom is het zo moeilijk om gezond te leven?

„Je moet steeds bewust kiezen. De goede beslissingen maken is dan moeilijk. Onze voedselomgeving is de afgelopen decennia enorm veranderd. De wereld is nu zo ingericht dat het maken van de ongezonde keuze het makkelijkst is. Kijk naar het aanbod in de supermarkt: dat is voor het grootste deel ongezond. Het is ook makkelijker om te blijven zitten dan te gaan sporten, om de auto te pakken dan moeite te doen om ergens te komen. Dat is de kern van het probleem.”

Onze omgeving is dus het probleem?

„Kennis is belangrijk, zodat je weet wat gezond is. Maar dat is niet genoeg. We zijn niet alleen verstandige wezens, veel doen we op de automatische piloot.

Daardoor is je omgeving behoorlijk van invloed op je eetgedrag. Zoals het aanbod in de supermarkt. De bakker die om de hoek zit. We zien bijvoorbeeld dat mensen in een wijk met veel fastfoodzaken een ander idee hebben van wat normaal eetgedrag is, en van wat zij denken dat de buren eten. En dat beïnvloedt hun eigen keuzes weer. Zo heeft de omgeving ook indirect, via sociale processen, invloed op je gedrag.

Die sociale processen kun je ook inzetten voor gedragsverandering. Als fastfoodrestaurants bijvoorbeeld veel plantaardige burgers aanbieden, denken mensen dat die dus blijkbaar wel goed en lekker moeten zijn. Wat dat betreft valt er nog veel winst te behalen, vooral op politiek en bestuurlijk niveau. Wij werken daarom intensief samen met verschillende gemeenten.”

Wat helpt ons op persoonlijk niveau?

„Kleine stapjes zetten. Een beetje meer groenten eten. Een paar keer per week op tijd naar bed gaan. Dat levert al iets op.

Gezond leven is een kwestie van balans. Het is niet zo dat je niets ongezonds zou mogen. Het is zoeken hoe je je omgeving zo kunt inrichten dat die ondersteunend werkt voor je leefstijl.

Daarnaast is het belangrijk dat mensen zichzelf strategieën aanleren om gezond te leven. Als je al jong leert om te gaan met verleidingen, ben je beter bewapend tegen een ongezonde omgeving.”