Mariëlle overleefde het kruisboogdrama: „Ik ben drie keer bewaard voor de dood”

„Het was 17 september 2021. Ik werkte als ambulante verpleegkundige voor een landelijk opererende technische thuiszorgorganisatie. Dat deed ik al een jaar of tien. Die morgen moest ik bij een adres in Almelo zijn, waar ik al vier jaar maandelijks over de vloer kwam. Mijn cliënte was een oudere dame die een steeds terugkerende behandeling moest ondergaan. Ik parkeerde rond negenen voor de deur van het appartementengebouw, tegelijk met de nicht van mijn patiënte. Zij was er altijd bij, omdat de oudere vrouw van Armeense afkomst was en niet goed Nederlands sprak. Al kletsend liepen we de trap op naar boven, naar de tweede woonlaag boven de garageboxen. We gingen het kleine appartement binnen. Ik zette de medicatie klaar en prikte het infuus in de arm van de patiënte, die op de bank zat. Ineens werd er knetterhard op de deur geramd. Ik dacht: er gaat hier iets gigantisch mis, maar wat? Samen met de nicht liep ik naar de gang. Er werd nog steeds knotshard op de deur gebonkt en een man schreeuwde. Duivels gewoon, zei ik later tegen de recherche. De deur schudde in zijn voegen. De nicht deed hem op een kier. Van wat ze zag, raakte ze zo in paniek dat ze de deur met haar lijf weer dichtgooide en probeerde het kettingslot erop te doen. :::author_streamer 1::: Ik dacht: ik moet de politie bellen. Ik heb in de woonkamer een telefoon van de tafel gegrist en ben naar de keuken gelopen, twee meter verder, zodat hij mij niet zou zien bellen als hij binnenkwam. Achter mij hoorde ik het hout versplinteren. Er klonk afschuwelijk gekrijs en gegil. Ik ben naar het aangrenzende balkon gelopen, terwijl ik hoorde hoe er vreselijke dingen gebeurden. In doodsangst klom ik over de balkonrand en heb mezelf laten zakken. Met één hand hield ik me vast, in de andere had ik de telefoon waarmee ik met de alarmcentrale sprak. Terwijl ik nog met de centralist sprak, parkeerden agenten hun politiebusje al onder mij om mijn val te breken. „Heb je ook een brandweer nodig?”, vroeg de man van de meldkamer nog. „Nee, een brandweer hoeft niet, hoor”, heb ik gezegd. „Ik spring wel, dat overleef ik wel.” Ik dacht vooral: er is geen tijd voor een brandweer, daar kan ik niet op wachten. Achteraf schaam ik me ervoor dat ik dit heb gezegd. Ik kon natuurlijk helemaal niet weten dat ik dit zou overleven. Mijn man Martin maakt er soms nog steeds grapjes over. „Een brandweer hoeft niet, hoor”, zegt hij als zich thuis iets voordoet. Heel flauw natuurlijk.” ## Doodsangst „Of ik bang ben geweest toen ik aan het balkon hing? Natuurlijk, ik ben nog nooit zo bang geweest. Bang voor de dood, al was er bijna geen tijd om daarover na te denken. Toen ik me niet langer kon vasthouden, ben ik naar beneden gevallen, in totaal een meter of zes, zeven. Ik ben op het politiebusje terechtgekomen en daarna op de grond. Een van de agenten heeft tegen een voorbijganger gezegd dat die bij me moest blijven en tegen me moest praten. Dat heb ik achteraf in het proces verbaal gelezen, want ik kan me er niets meer van herinneren. Er stond in dat hij bang was dat ik zou overlijden, omdat er een plas bloed onder mijn hoofd lag en ik telkens wegzakte. :::inline_image 1::: Terwijl ik buiten westen op straat lag, kwam de ambulance bij mij. Ook daar weet ik niets van. De dader, een psychotische bovenbuurman van de patiënte, heeft intussen in de keuken van zijn eigen appartement zijn mes schoongemaakt en daarna zijn kruisboog gepakt. Vanaf zijn balkon is hij gaan schieten, ook op mij. Daardoor moest het ambulancepersoneel me achterlaten om zelf een veilig heenkomen te zoeken. Ik ben niet door de kruisboog geraakt: ongeveer tien centimeter naast mij is er een krater in een tegel gekomen van een pijl die hij op mij afgevuurd had. Ergens in die tijd ben ik bij bewustzijn gekomen en keihard naar de agenten gerend, die naast het appartement stonden. Dwars door de bosjes, uit het zicht en het bereik van de dader. Nadat de dader door de DSI (Dienst Speciale Interventies, red.) was uitgeschakeld, is de politie het appartement van de patiënte binnengegaan. Daar hebben hulpverleners de lichamen van haar en haar nicht gevonden. Ze waren allebei doodgestoken. Het is een horrorbloedbad geweest. Mijn patiënte is op de bank gevonden, aan het infuus. De nicht is nog door de gang de slaapkamer in gevlucht, voordat ze overleed.” ## Apegapen „Het eerste dat ik me weer kan herinneren, is dat mij in de ambulance gevraagd werd naar mijn geboortedatum. Eenmaal in het ziekenhuis bleek dat alles aan de rechterkant van mijn gezicht was gebroken: mijn oogkas, mijn jukbeen, mijn kaak.” Ze pakt een fotoboekje dat een vriendin heeft gemaakt, ironisch getiteld ”De balkonscène”. Wijzend op een vrouw die met een opgezwollen, verkleurd gezicht in een ziekenhuisbed ligt: „Dit ben ik. Ik lag echt op apegapen. Naast de verwondingen aan mijn gezicht had ik een klaplong, een complexe polsfractuur en een zware hersenschudding. Toen mijn man Martin het ziekenhuis binnenkwam, zei ik tegen hem: „Mijn benen doen het nog.” Zo van: ik kan in elk geval nog lopen. Ik was heel erg in de war door het hoofdletsel. Zo zei ik telkens tegen Martin dat hij mijn werk moest bellen om te zeggen dat iemand naar de patiënte moest gaan. Martin wist toen al dat de vrouw overleden was, maar dat mocht hij mij niet vertellen. Ik zou namelijk aan mijn gezicht geopereerd worden en de artsen wilden voorkomen dat ik paniekerig uit de narcose zou komen. :::author_streamer 2::: Ik weet nog goed hoe lastig ik het vond dat iedereen zo bang, geschrokken en verdrietig om mijn bed stond. Ik dacht: jongens, ik ben er nog. Maar ik wist natuurlijk maar de helft van wat er was gebeurd. Omdat de operatie werd uitgesteld, is die avond de familierecherche langsgekomen. Toen de agenten naast mijn bed zaten en ik hen vroeg hoe het met mijn patiënte was, keken ze me aan en zeiden: „Die leeft niet meer.” Ik dacht even dat ik gek werd. Alsof de realiteit toen ineens doordrong. „Is ze vermoord?” vroeg ik. „Ja”, zeiden ze, „en haar nicht ook.” Toen heb ik gehuild. Ik realiseerde me: ik lig hier in het ziekenhuis met mijn man naast mijn bed, terwijl die twee mensen allebei overleden zijn.” ## Verhoor „Op zaterdagmorgen ben ik geopereerd. ’s Middags zei ik tegen een verpleegkundige: „Mag ik naar huis?” Ik was bang dat onze drie kinderen in de basisschoolleeftijd allerlei enge verhalen te horen hadden gekregen en vond dat ze mij moesten zien. Ik wilde gewoon heel graag naar hen toe. Zaterdagavond ben ik thuisgekomen. Ik was blij dat ik er was, maar voelde me ook ontzettend akelig, moe en extreem duizelig. Toch moest ik maandag naar het politiebureau voor verhoor. Met flink wat pijnstilling heb ik het doorstaan. Achteraf was het vreselijk intensief, maar toen ik mijn verhoor later teruglas, bleek dat ik nog best zinnige dingen had gezegd. Dinsdags ben ik opnieuw geopereerd. En later die week ben ik met agenten in burger naar een deel van de uitvaart van de patiënt en haar nicht geweest. Een onwerkelijke ervaring. De eerste weken na het gebeurde was ik alleen maar blij dat ik nog leefde. Daarna werd het moeilijker. Het herstel ging langzaam. Een hele tijd heeft mijn gezicht scheef gestaan, omdat ik zenuwbeschadigingen heb. Nog steeds heb ik geen gevoel in een gedeelte ervan. Zo had ik pas een flinke ontsteking aan een kies. Mijn wang werd steeds dikker. Ik heb toen toch maar de tandarts gebeld. Die zei: „Mariëlle, het kan niet anders dan dat jij erge pijn hebt.” Maar dat viel reuze mee. Van mijn hoofd heb ik het meeste last gehad. In het begin kon ik niet zelf lopen. Mijn benen deden het wel, maar ik werd extreem duizelig. Ik heb een tijdlang bijna niets anders gedaan dan liggen. Vaak heb ik gedacht: ik word nooit meer beter. Ik was ontzettend vergeetachtig. Dat vond ik heel eng, dat mijn hersenen me in de steek lieten. Kon ik nog wel voor onze kinderen zorgen? Geluiden kwamen heel hard binnen. En als ik moe was, ging mijn hoofd raar doen vanbinnen, alsof mijn hersenen bewogen. Ik kan het niet goed uitleggen. Ik was vaak moedeloos en verdrietig en voelde paniek als ik eraan dacht dat ik nooit meer zelfstandig aan het werk zou kunnen gaan. Ik snapte de normaalste dingen niet meer; het leek wel alsof een deel van mijn verstand was verdwenen. Een maand of vier na het gebeurde ging ik voor het eerst weer mee naar de kerk. Maar zodra het orgel speelde, voelde het alsof mijn hoofd ontplofte.” :::inline_image 2::: ## Traumatisch „Ik heb die eerste tijd veel hulp gehad van mijn man, mijn moeder, mijn verdere familie en mijn vriendinnen. Ook de gesprekken met slachtofferhulp hielpen enorm. Mijn casemanager bereidde me voor op de gang naar de rechtbank. Ook onderhield ze contact met mijn advocaat, de familierechercheur en stichting Namens de familie. Zij was degene tussen mij en de rest van de wereld. Ze was een soort externe harde schijf, want de mijne deed het niet meer. Jarenlang heeft mijn leven in het teken gestaan van het ongeluk. Er kwam een groot moordonderzoek. Ik moest naar de rechtbank en op gesprek bij de officier van justitie. Het was enorm, enorm intensief. Want intussen moest ik proberen mijn rust te pakken en was ik aan het knokken voor herstel. Ik worstelde met terugvallen en zag hoe het drama als een olievlek zorgde voor angst en verdriet bij veel mensen om me heen, onder wie onze drie kinderen. Hoewel ik geen PTSS aan het drama heb overgehouden, merkte ik dat het wel traumatisch is geweest. Een voorbeeld: De eerste keer dat ik na die zeventiende september ’s avonds alleen thuis was, kwam Martin met hoge nood terug van de jeugdvereniging. In zijn haast bonsde hij hard op de deur. Mijn hart zat gelijk in mijn keel. Toen ik een keer naar een politiehondenshow ging, schreeuwde de kerel in het beschermende pak heel hard. Ik kreeg meteen erge hartkloppingen. Mijn lichaam heeft het trauma blijkbaar opgeslagen en reageerde gelijk. Dat had ik ook een keer in de rechtszaal, toen een van de familieleden van de patiënte heel hard ging schreeuwen. Mijn hartslag schoot omhoog. :::author_streamer 3::: Maar gesprekken met de psycholoog zijn niet nodig geweest. Mensen geloven dat meestal niet, merk ik. Dan zeggen ze: misschien komt de klap nog. Of ze denken dat ik me overschreeuw. Dat dit nooit goed kan gaan, dat ik zometeen instort. Ik moet soms bijna bewijzen dat het echt goed met me gaat. Dat vind ik echt lastig, al ben ik me er wel van bewust dat klachten soms ook later nog kunnen komen. De Arboarts zei: „De een krijgt hier PTSS van, de ander niet. Laat het je niet aanpraten, je hebt het nu niet.” Dat is niet mijn verdienste. We kunnen er lang of kort over praten, maar de Heere heeft ervoor gezorgd dat het goed met me gaat.” ## Hersenletsel „De officier van justitie zei ooit: „Je hebt een voor en een na 17 september.” Ik dacht: doe niet zo overdreven. Maar ik heb echt een voor en een na. Het drama heeft me veel gekost. Ik heb er bijvoorbeeld licht hersenletsel aan overgehouden, al denk ik dat de mensen om mij heen dat niet merken. Ik kan soms ineens vergeten wat ik moest doen. Daarom schrijf ik alles op. Ook ben ik nog steeds met vlagen duizelig. Ik merk trouwens wel dat mijn hoofd zich nog steeds verder herstelt. Als ik mezelf vergelijk met een jaar geleden, gaat het op kleine punten toch beter. Ook mijn pols doet nog steeds zeer. Ik heb de schroeven die daarin waren geplaatst eruit laten halen, waardoor ik minder pijn kreeg en meer bewegingsmogelijkheid. Maar alsnog moet ik het werken met die pols doseren. Een jaar na het drama ben ik voor het eerst weer mee geweest met een collega, omdat ik voorzichtig mijn werk wilde oppakken. Het stomme is: bij een van de eerste patiënten waar ik kwam, hing een kruisboog aan de muur. Ook moest ik eens in Apeldoorn aan de Boogschuttersweg zijn, bij het UWV. „Leuk adres hebben jullie”, zei ik toen ik binnenkwam. Veel van dit soort dingen triggeren. Niet dat ze per se angst veroorzaken, maar ze brengen me terug bij het ongeval. Het gegil van de slachtoffers heeft nog heel lang in mijn hoofd gezeten. Als ik het er nu over heb, hoor ik het weer. Maar ik denk er niet vaak bewust meer aan. Misschien scheelt het dat ik veel over het drama heb gepraat. Ik ben het gesprek erover nooit uit de weg gegaan en heb het gebeurde heel vaak bewust herbeleefd. Dat ging vanzelf, omdat de ervaring zo extreem heftig was. Ik denk dat zoiets heel goed helpt in het verwerkingsproces.” ## Troost „Mensen zeggen weleens: wat stoer was je, of wat dapper, of wat knap dat je zo hebt doorgezet. Ben ik dapper of knap? Iets wat in je karakter zit, heb je niet van jezelf, maar krijg je van de Heere. Hij heeft mij drie keer wonderlijk bewaard voor de dood. Ik had doodgestoken kunnen worden in de gang, dood kunnen vallen van het balkon en doodgeschoten kunnen worden op de grond. In de rechtbank vond ik het soms lastig om als enige overlevende van het drama binnen te komen. Waarom leef ik nog wel en de patiënte en haar nicht niet meer? Ik heb daar niet meer recht op dan zij. Waarom ben ik grotendeels hersteld, meer nog dan ik had gebeden? Ik weet het niet. Daar krijg ik denk ik nooit antwoord op. Ik hoop van harte dat het voor mij ten goede is dat ik gespaard ben. De wetenschap dat de Heere overal boven staat, is mij altijd tot troost geweest. Hem loopt niks uit de hand. In het verleden niet, en ook niet in de toekomst, wat er ook gebeurt. Ja, ik heb heel zware jaren achter de rug. Ik kan haast niet uitleggen hoe zwaar het lichamelijk en psychisch was. Maar ik ben ontzettend dankbaar dat de Heere me de kracht heeft gegeven om dit door te komen. Dankbaar ook voor mijn man die als een huis naast me staat en altijd overal mee naartoe ging, ook naar de rechtbank. Of ik boos ben geweest op de dader? Ik heb hem nooit dood gewenst. In de rechtszaal besefte ik dat we ten diepste allemaal hetzelfde zijn. We vinden onszelf stiekem beter dan hem. Maar zijn we dat echt? Nee, als de Heere ons loslaat, zijn we hier allemaal toe in staat. Ik weet alleen niet of ik hem vergeven heb. Dat vind ik moeilijk. Ik heb in mijn slachtofferverklaring gezegd dat hij in de gevangenis om een Bijbel moet vragen en het gedeelte van de kruisiging na moet lezen. Dat er genade was voor de moordenaar aan het kruis en dat ik hem dat ook gun.” :::inline_image 3::: ## Genade „Het is me pas na het gebeurde opgevallen hoe vaak het in de Bijbel gaat over de dood en over pijlen. In Psalm 91 staat dat de Heere u zal bewaren voor de pestilentie en voor de pijl die des daags vliegt. Als ik dat nu lees denk ik: Dat is mij overkomen. Er zijn veel psalmverzen die me een brok in de keel geven, veel Bijbelteksten die in angst en oorlogssituaties zijn geschreven. Uiteindelijk heb ik mijn eigen 112-melding opgevraagd en teruggeluisterd. In het begin hoor je dat ik een beetje in paniek ben. Op een gegeven moment zeg ik: „O, God.” Iemand anders die dit beluistert, denkt misschien dat ik vloek. Maar ik riep God aan. Ik hoor dat mijn stem daarna stabiliseert. Ik kreeg rust en kon weer handelen. Later heb ik gedacht: Ik heb één keer naar de hemel geroepen, en Hij heeft mij geholpen. Dat is een enorm groot wonder. Ik heb heel duidelijk mogen ervaren dat de Heere erbij was. Ook later, in de rechtbank. Het klinkt misschien gek, maar de gebeurtenis heeft me ook veel gebracht. Een drama als dit kan je huwelijk kapot maken, maar Martin en ik hebben het ontzettend goed gehad, juist ook in de bizarre periode die volgde. Ik ben overspoeld met genade. Of mijn beeld van God is veranderd in de afgelopen periode? Ja. Vooral omdat ik niet één, maar drie keer door Hem gered ben. Meerdere mensen hebben tegen mij gezegd: „Mariëlle, het was je tijd niet.” Zelfs de officier van justitie zei dat, en die beste man doet volgens mij nergens aan. Dat maakt nog altijd veel indruk op mij: het was mijn tijd niet. De Heere heeft me gespaard, al is dat niet om mij. Ik houd enorm van muziek en zing graag. Soms besef ik al zingend ineens: ik mag hier gewoon staan. Ik moet meer tot eer van de Heere verder proberen te leven. Pas zongen we The Crusifixion van John Stainer. Dat was zo mooi, ik kreeg er kippenvel van. Ik dacht: moet je kijken wat de Heere Jezus heeft gedaan. Hij heeft aan het kruis gehangen en is bespot. Hij is gestorven, maar ik mag nog leven, ik heb genadetijd gekregen. Dan wordt het voor mezelf heel persoonlijk. Daar moet ik mee aan het werk.” :::inline_image 4::: ## Eenzaam „Het is nu vijf jaar geleden dat de aanslag plaatsvond. Pas na de uitspraak in het hoger beroep in 2024 kwam er voor mij een streep onder te staan. Toen pas werd het drama van een hoofdweg een zijpad in mijn leven. Ook voor onze kinderen is het geen ding meer. Ergens zie ik ertegenop dat door dit interview alle vragen weer opnieuw beginnen. Maar Martin zei: Doe het gewoon. Je hebt een bijzonder verhaal. Dat ik iets groots heb meegemaakt, merk ik aan de reacties van de mensen om me heen.” Ze lacht even. „Ik liep in coronatijd bij de fysio. Iemand in de wachtkamer zei op een gegeven moment tegen me: „Weet je wie ook in Rijssen woont? Dat vrouwtje dat bijna vermoord is met een kruisboog.” Ik zei: „Dat klopt ja, dat ben ik.” Zo jammer dat zij een masker voorhad, want ik denk dat haar mond openviel van schrik en verbazing. Soms zeggen mensen: „Ik kan me niet indenken hoe het voor je geweest moet zijn.” Dat kan niemand en dat is maar goed ook. Want dan zouden ze naast me op dat balkon hebben moeten staan, en dat gun ik niemand. Maar het voelt soms wel eenzaam om de enige te zijn die weet hoe het was. Je kunt het vertellen, je kunt het uitleggen, maar de intensiteit en de spanning kan ik niet verwoorden. Hoe beschrijf ik een drama dat maakt dat het stresszweet uit je lichaam komt als je weer naar de rechtbank moet? Als je op twee meter afstand van de dader zit en je alle details van het drama moet aanhoren, tot elke steekwond aan toe? Verschillende mensen die meegingen naar de rechtbank, zeiden later: „Dit is veel heftiger dan ik me had gerealiseerd.” Het geeft ook helemaal niet dat anderen het niet kunnen begrijpen. Maar ergens wil ik graag alles vertellen. En dat lukt niet, ook niet in dit interview. Vaak verzwijg ik het gebeuren maar. Tegenover mijn patiënten in het ziekenhuis bijvoorbeeld. Die kunnen iets zeggen als: „Je bent nog zo jong, je hebt nog niet zo veel meegemaakt.” Dan denk ik soms: je moest eens weten. Vanmiddag moet ik trouwens opnieuw naar de rechtbank. Dan is de eerste tbs-zitting. Ik ben niet verplicht naar de zitting te gaan, maar wil het zelf graag. Ik zie hem dus vanmiddag weer, de man die voor zo veel leed heeft gezorgd. Ik ben benieuwd hoe het met hem gaat.”

Mariëlle overleefde het kruisboogdrama: „Ik ben drie keer bewaard voor de dood”

Wat vond je van dit artikel?

Meer over

Impressie van Terdege
op Instagram

Thema's

Volg ons

Mariëlle overleefde het kruisboogdrama: „Ik ben drie keer bewaard voor de dood”

Wat vond je van dit artikel?

Ontvang onze nieuwsbrief

Meer over

Impressie van Terdege op Instagram

Thema's

Volg ons

Impressie van Terdege
op Instagram