Ontspannen omgaan met vrije tijd

Een beetje onwennig is het wel, om elkaar via Teams te ontmoeten en dan al pratend meteen de diepte in te gaan. De schermtijd gaat bij iedereen flink omhoog, om het te hebben over Bijbelse lijnen voor mediagebruik. In ieder geval lijken de schermen geen afbreuk te doen aan de inhoud van het gesprek. Misschien doordat we de basis zoeken in het Woord van God Zelf. Het Woord dat de vluchtigheid van de mediawereld zo ver overstijgt. Het Woord dat digitale drempels en kerkelijke kloven zomaar overbrugt. Het Woord dat laat spreken van hart tot hart, over een thema waar iedereen middenin zit. Hoe ga je om met de tijd die God je gegeven heeft? ## Welke grondlijnen lezen jullie in de Bijbel als het gaat over tijdsbesteding? Johanna Boogert: „Vanuit de grondtalen van de Bijbel weet ik dat er twee woorden worden gebruikt om tijd aan te geven. Aan de ene kant is er ”chronos”: de exacte tijd, de uren en minuten en de tijdstippen van de dag. Aan de andere kant is er ”kairos”, die momenten aanwijst. Daarover lees je bijvoorbeeld in Prediker 3. Er is een tijd om te genieten en een tijd om te rouwen. Op dat verschil moeten we letten als we een Bijbeltekst lezen over het gebruiken van je tijd. Gaat dat over het tellen van je minuten, of gaat dat meer om het bewustzijn dat er overal een moment voor is? Bij tijdsbesteding gaat het soms over die exacte minuten, maar meestal over de invulling van die tijdsmomenten.” Henk Huisbrink: „Het valt me op in de Bijbel dat je tijd zo kostbaar is. „Koop de tijd uit”, staat er steeds. Gebruik die nuttig. De Bijbel roept steeds op om je tijd in het licht van de eeuwigheid te zien. In onze achtertuin hebben we een wijzerplaat van een oude torenklok hangen. Ik heb de wijzers op vijf voor twaalf gezet. Als herinnering dat onze tijd, die we van God hebben gekregen, genadetijd is.” Janneke Loosman: „In de Bijbel wordt ook gesproken over vrije tijd. Het is een tijd om te rusten. Die mogen we vullen met verantwoorde dingen. Maar Jezus waarschuwt ook dat we niet te wettisch moeten worden. Want dan zijn we alleen maar bezig met wat wel en niet mag in je vrije tijd. In de Bijbel waren er diverse manieren om je vrije tijd te vullen. Je leest over bruiloften, over muziek maken, over zingen en dansen. We moeten dus proberen om Bijbelse lijnen te vertalen naar onze vrijetijdsbesteding nu.” ## Rustmomenten zijn een gave van God. Maakt het dan uit hoe je die ontspannen tijd invult? Henk Huisbrink: „Dat denk ik wel. Als ontspanning tijdverdrijf wordt, dan gaat er iets scheeflopen. Dan ga je zonder doel online en daar kun je jezelf natuurlijk uren bezighouden. Denk aan natuurfilmpjes. Die zijn heel mooi en niet verkeerd in zichzelf. Maar als ik daarmee heel veel tijd bezig ben, dan gebruik ik ze niet op de juiste manier. Je ontspant zo wel, maar uiteindelijk laat al dat filmpjes kijken je leeg. Dat blijft het spanningsveld bij veel tijdsbesteding. Dus nee, niet alle tijdsbesteding is even goed.” Johanna Boogert: „Als reactie wil ik graag een vraag in het midden leggen. De opdracht van ons leven is: „Zoekt eerst het Koninkrijk van God.” Het gaat er dus om dat je mag weten dat je Gods kind bent. Maar als je dat weet en als het liefhebben van God de intentie van je leven is, is het dan nog wel juist om te denken vanuit goede of verkeerde vrijetijdsbesteding? Iets wat door God aan ons gegeven is, kan in zichzelf toch nooit verkeerd zijn?” Janneke Loosman: „Ik begrijp wel wat Johanna zegt. De eerste vraag van je leven is: leef ik voor mezelf of voor God? Als je voor God leeft, dan heeft je leven doel, dus ook je vrije tijd. Dat zal merkbaar zijn in de prioriteiten die je stelt in je vrije tijd. Toch blijft het nodig om duidelijke keuzes te maken. In al onze vrije tijd en dus ook in ons mediagebruik geldt: Heere, wat wilt Gij dat ik doen zal?” ## Is het daarbij belangrijk om na te gaan welke invloeden je meekrijgt in je vrijetijdsbesteding? Johanna Boogert: „Ik denk dat je dan aan de verkeerde kant begint. Dan begin je bij dat wij mensen de dingen die God geeft goed en kwaad kunnen gebruiken. En dat is helaas de praktijk – denk alleen maar aan het huwelijk. Maar nu even een voorbeeld. In de Bijbel hadden de Israëlieten eens in de zeven jaar een jubeljaar. Dan hoefden ze een jaar lang niet te werken op het land. „Hoe kan dat nu goed zijn, zo veel lege tijd?” zeggen wij dan. Maar het was Gods gebod. Dus het was goed. Moeten we vrije tijd ook niet veel meer zo zien? Als je tot je doel bent gekomen, als je leeft tot eer van God, dan mag je toch ook genieten van de gaven die Hij geeft? Maakt het dan nog verschil of je als moeder geniet van je dochtertje dat leert lopen of van de vogel in de lucht of van een filmpje op sociale media?” Janneke Loosman: „Ik denk wel dat er verschil is. Niet alles wat we doen is even nuttig. Vrije tijd wordt juist heel gemakkelijk onnuttig ingevuld. Sociale media zijn een grote invulling van onze tijd geworden. En zo krijg je veel tijd waarin de duivel verkeerde invloeden meegeeft. Via alles wat we zien en doordat we minder tijd hebben om tot onszelf te komen. Er zijn altijd weer nieuwe prikkels online. Daar houden we van. Dat is iets moeilijks aan mediagebruik.” ## Kun je zeggen dat de duivel extra wakker is als je je ontspant? Janneke Loosman: „De duivel is dan zeker wakker. Want dat zijn de momenten waarop we geneigd zijn om ons met verkeerde dingen bezig te houden. Daarom is het zo belangrijk dat we God kennen in ons leven. Dan zijn we weerbaarder tegen de aanvallen van de duivel.” Johanna Boogert: „Toch denk ik hierbij: nu begin je weer aan de kant van de duivel. Ik weet niet goed of je het zo moet bekijken. De Heere Jezus neemt spelende kinderen als voorbeeld. Die zeiden: „Ik heb op de fluit gespeeld en gij hebt niet gedanst.” Die klacht neemt Jezus over. In het spelen van die kinderen ligt iets onbezorgds. Zo moeten wij van Gods gaven genieten. In ontspannenheid, vanuit de liefde tot Hem.” Henk Huisbrink: „Wat ik zou willen zeggen, is dat er een rust in je leven komt als je mag weten dat je schuld verzoend is in Christus. Dan komt er ontspanning in je leven, ook in hoe je tegen je vrije tijd aankijkt. Dat mag ik zo ook wel ervaren. Gods kinderen maken hier op aarde al een rust mee die God bereid heeft voor hen die Hem dienen.” Johanna Boogert: „Ja, dat is mooi wat je zegt. In mijn puberteit heb ik bijna tien jaar voor mijzelf geleefd. Het draaide om wat ik zelf wilde. Maar toen God in mijn leven kwam, werd Hij de eerste plaats. Dan wordt het: „Uw Naam worde geheiligd, Uw Koninkrijk kome.” Ik weet dat de duivel blijft rondgaan als een briesende leeuw. Hij probeert altijd aanvallen uit te voeren op ons. Maar in Christus zal hij geen macht meer over je hebben. Daar moeten we ons op focussen. Als je jezelf steeds weer mag voeden uit Hem, dan merk je dat de macht van de duivel al verbroken is.” ## Goede vrijetijdsbesteding begint met het leven tot eer van God. Henk Huisbrink: „Ja, zo is het wel. Laat ik het woord maar eens gebruiken: als we leven vanuit een evangelische heiligmaking, dan komt er vrijheid. Dat geeft een heerlijk leven. Dan zijn we verlost van de wet. Dat betekent niet dat we die wet links laten liggen. Want als we leven uit Christus, dan willen we ook graag de dingen doen die bij Christus horen. „Zoekende hetgeen boven is”, zegt de catechismus daarover. Dan wordt het: mag ik nu voortaan voor U leven?” Johanna Boogert: „En dan heb je het gebed steeds weer nodig. Want je kunt gemakkelijk verslappen en op een glijdende schaal terechtkomen. Je gaat ook als christen zo snel de verkeerde kant op. Daarom heb ik de zondagen zo nodig, om weer wakker geschud te worden. Maar wie vrijgemaakt is in Christus, zal uiteindelijk altijd leven tot eer van Hem.” ## Hoe kan dat merkbaar zijn in je vrijetijdsbesteding? Henk Huisbrink: „Dan denk je bewust na over waarmee je jouw tijd vult. Er zijn zeker bedenkelijke dingen in vrijetijdsbesteding die je beter kunt laten, omdat ze niet nuttig zijn.” Janneke Loosman: „Ja, dat is wel zo, maar ik zoek hier ook nog in. Ik weet niet of je alleen van nuttigheid moet uitgaan. Want soms kan iets onnuttigs toch nuttig worden, doordat je daardoor ontspant. En die ontspanning kan er weer voor zorgen dat je dingen zoals je werk beter kunt uitvoeren. We moeten dus ook kijken naar het doel van de ontspanning. Als iemand erdoor oplaadt, dan is er vaak wel iets goeds in die ontspanning.” Henk Huisbrink: „Ja, hier worstel ik ook wel mee, hoor. Om het concreet te maken even een voorbeeld. Als mijn catechisanten binnenkomen en ze praten over hun brommers, dan praat ik graag wat mee. Dat vind ik prachtig, want ik had er vroeger ook een. Dan voel ik me weer even achttien. Dan voelen die dingen niet als zondig. Maar als ik langs de crossbaan rijd, en ik zie allerlei jongeren daar rijden, dan word ik bezorgd. Als het nu volledig om wedstrijden gaat in je leven en als je alleen met crossen je vrije tijd vult, dan is dat een karige besteding van je genadetijd. En het is ook nog eens gevaarlijk. Nee, dat raad ik niemand aan.” ## Welke plek geven jullie aan mediagebruik in vrijetijdsbesteding? Janneke Loosman: „Bij mezelf merkte ik dat mediagebruik in mijn vrije tijd een negatieve invloed op mij had. Al mijn tijd ging daar naartoe en het ging ook ten koste van belangrijkere dingen, zoals mijn studie. Daarom heb ik heel bewust mijn smartphone weggedaan. Ik denk dat iedereen hierin persoonlijk zijn afweging moet maken. Als het je keuze is om wel media te gebruiken in je vrije tijd, dan is het belangrijk om bewust de invloeden ervan te herkennen. Helemaal stoppen met mediagebruik is ook een optie, dat heb ik inmiddels ervaren. Maar je moet er zelf wel helemaal achterstaan, anders gaat het je niet lukken.” Johanna Boogert: „Het liefst zou ik ook leven zonder sociale media, zonder games en zonder films. Laat ons maar spelletjes doen met elkaar en bezig zijn in de echte wereld. Toch is dat te gemakkelijk gezegd voor ons, want in de praktijk hebben we die mediatijd voor ontspanning toch wel nodig. We wonen in een gewoon rijtjeshuis en als het regent zijn de kinderen op een gegeven moment echt uitgespeeld. Zeker voor een kind dat zich niet goed kan vermaken is gamen soms echt een uitkomst.” Henk Huisbrink: „Ja, daar moeten we zeker oog voor hebben. Uiteindelijk is vrijetijdsbesteding altijd maatwerk. Iemand met dyslexie zal niet snel gaan lezen ter ontspanning. Dan kan de tablet een verademing zijn. Laat het maar een beetje gaan, denk ik dan. Probeer het te begeleiden. Ik doe dat zelf door de nutteloosheid en de verslavende werking van apps als TikTok aan te wijzen. Maar ook door te wijzen op goed mediagebruik. Zelf luister ik graag naar de PuriteinenPodcast. En apps als de online-concordantie zijn heel helpend als je Bijbelstudie doet. Maar van online-entertainment houd ik me verre, want ik ken mijn eigen hart.” beeld: Renate Bleijenberg-van Leeuwen

Ontspannen omgaan met vrije tijd

Wat vond je van dit artikel?

Meer over

Impressie van Terdege
op Instagram

Thema's

Meer Terdege

Over Terdege

Service & contact

Volg ons

Ontspannen omgaan met vrije tijd

Wat vond je van dit artikel?

Ontvang onze nieuwsbrief

Meer over

Impressie van Terdege op Instagram

Thema's

Meer Terdege

Over Terdege

Service & contact

Volg ons

Impressie van Terdege
op Instagram