Tirzah heeft ADHD: „Sorry is mijn stopwoord”

Ze zit op de bank in de woonkamer van haar ouderlijk huis. Een tikje verlegen, maar klaar om haar verhaal te doen. Over hoe ze al van kinds af aan worstelt met ADHD, maar pas sinds kort de diagnose heeft. Tirzah den Ouden (21) uit Sint-Maartensdijk: „Ik kon mijn gedrag altijd goed verbloemen met trucjes.” Al op de basisschool is ze chaotisch. Ze krijgt een zogenoemde study buddy: een houten hokje dat ze boven op haar tafeltje kan zetten, waardoor ze zich kan afschermen van de klas. Ook krijgt ze bij toetsen vaak extra tijd en mag ze op een wiebelkussen zitten. „Ik had verder een koptelefoon om me beter te kunnen concentreren. Maar daar zat ik altijd net zo lang aan te peuteren tot de binnenkant eruit kwam.” Aan het begin van de middelbare school verhuist het gezin van Opheusden naar Sint-Maartensdijk. Dat Tirzah chaotisch is, vindt haar omgeving dan logisch. Een nieuwe plek, nieuwe vrienden, een nieuwe school. Ga er maar aan staan. Haar tweelingzusje Naomi, die even naast haar op de bank is geploft: „Tirzah verdween op school vaak van haar tafeltje.” Tirzah grinnikt: „Ik liep inderdaad altijd weg. Ik weet ook niet waarom of waarheen.” Docenten zien heus wel dat ze chaotisch is en er moeite mee heeft om zich te concentreren. Maar nog steeds denkt niemand aan ADHD. Dat verandert pas als Tirzah naar het Hoornbeeck College gaat. „Ik had een keer een gesprek met mijn mentor. Die zei: Moet jij je niet eens laten testen? Ik heb een zoon met ADHD, die dezelfde concentratieproblemen heeft als jij.” Als Tirzah thuis vertelt over het advies van haar mentor, is dat voor haar ouders geen openbaring. „Mijn moeder zei dat ze zelf ook al aan ADHD had zitten denken.” :::author_streamer 1::: ## Test Al snel ondergaat ze de bijbehorende testen. Het duurt even voordat de uitslag volgt. Het is een opluchting, vindt ze, om eindelijk te weten dat ze inderdaad ADHD heeft. „Ik dacht altijd: ik spoor ergens niet; ik snap niet wat er aan de hand is met me.” Naomi: „Je bent een soort clowntje. Ik moet vaak tegen Tirzah zeggen: rustig, rustig. Ze springt en doet gek. Maar anderen hebben dat niet zo in de gaten.” Tirzah: ,,Meiden kunnen hun ADHD vaak goed verbloemen. Dat doe ik ook, maar thuis niet. Want het kost veel energie om de symptomen te onderdrukken.” Sinds ze weet dat ze ADHD heeft, zijn de puzzelstukjes op hun plek gevallen. „Ik heb het gecombineerde type, waarbij je zowel onoplettend als hyperactief en impulsief ben. Nu snap ik dat gedrag van mezelf beter.” Een voorbeeld? „Ik kan niet goed aanwijzingen opvolgen, al helemaal niet als ze op papier staan. Dan moet ik lezen – wat ik lastig vind –, de woorden onthouden – ook een uitdaging – en de taak vervolgens uitvoeren.” Een ander voorbeeld: „Ik houd erg van geld uitgeven; dat triggert de aanmaak van dopamine. Daarom kijkt mijn vader mee met mijn financiën. Maar het gebeurt nog steeds weleens dat ik iets bestel en na drie weken denk: Waarom heb ik dat nou gekocht? Dit heb ik helemaal niet nodig.” Rekeningen openen? Dat stelt ze uit. Zich concentreren op een gesprek? Niet te doen. „Mijn gedachten gaan dan alle kanten op, zeker als ik met iemand aan de telefoon ben.” Ook bij haar baan in de ouderenzorg heeft ze daar soms last van. „Bijvoorbeeld bij een teamoverleg. Dan zit ik intussen te denken aan mijn konijn, de hond, mijn bed dat ik nog moet opschudden of mijn auto die ik nog moet wassen.” Dat was op school al zo, begrijpt ze nu. „Kreeg ik een beurt, dan dacht ik vaak: waar gaat het over? Of de docent had net iets verteld, waarna ik mijn vinger opstak om precies die vraag te stellen die ze net had beantwoord.” Leren kost haar extra veel tijd. En in de kerk zitten? „Als ik als kind een lieveheersbeestje zag vliegen, moest ik dat altijd vangen. Daarom gingen we vroeger achterin zitten, speciaal voor mij, zodat ik andere kerkgangers niet zou afleiden.” ## Pepermuntje ADHD gaat niet voorbij; Tirzah blijft last houden van sommige kenmerken. Maar ze heeft er wel meer vrede mee dan vroeger. „Alleen het schuldgevoel blijft. Sorry is mijn stopwoord. Ik denk al snel dat iets aan mij ligt. Als iemand me corrigeert, denk ik dat ik alles fout heb gedaan. Het is bij mij altijd alles of niets, zwart of wit, happy of neerslachtig.” Ook een tikje lastig: Ze raakt van alles kwijt. Haar bankpas bijvoorbeeld, die ze al drie keer opnieuw heeft moeten aanvragen in de afgelopen tien jaar. De medicatie die ze voor ADHD heeft gekregen, helpt haar wel om iets rustiger en geconcentreerder te werk te gaan dan voorheen. „Maar na vijftien minuten is mijn concentratie wel op. Als een preek langer duurt, ben ik weer weg met mijn gedachten. Dan hoor ik alles om me heen, behalve de preek. Elk zuchtje, elk krakend papiertje, een vlieg, het pepermuntje dat tussen iemands tanden kapot kraakt.” :::inline_image 1::: ## Genade Of ADHD wat haar betreft ook mooie kanten heeft? „Zeker. Ik kan mensen bijvoorbeeld goed aanvoelen. En ik ben creatief en spontaan. Ik zie heel veel details en onthoud de vreemdste dingen. Waar ik precies was op 6 maart 2020 bijvoorbeeld, toen premier Rutte de eerste persconferentie gaf vanwege corona.” Achteraf gezien had ze graag eerder ontdekt dat ze ADHD heeft. Dat had haar gedoe bespaard. „Ik ben bijvoorbeeld op het Hoornbeeck in Goes van mbo 3 naar mbo 2 gegaan. Dat voelde akelig, maar het studeren lukte niet en zorgde voor frustratie. Had ik geweten dat ik ADHD heb, dan had ik het misschien met hulp langer kunnen volhouden.” Wat stille tijd houden betreft, heeft ze zich vaak schuldig gevoeld. „Ik ben soms zo druk, dat ik vergeet te bidden en te danken.” Tegelijk: „In Efeze staat: „Uit genade bent u zalig geworden.” God geeft het. Je hoeft het geloof niet zelf te gaan regelen. Als ik vergeten ben om te bidden, doe ik het soms gewoon in de auto of op straat. Niet met plechtige woorden, maar dan praat ik even tegen de Heere: „Sorry dat ik mijn stille tijd ben vergeten, vergeeft U me dat alstublieft.” Heeft ze misschien inmiddels een andere manier gevonden om stille tijd te houden? Een manier die wel werkt? Ze knikt. „Ik lees liever dagteksten dan een heel Bijbelgedeelte, waarvoor ik te weinig concentratie heb. Korte podcasts zijn ook heel fijn. En ik luister graag naar liederen.” :::kader 1::: :::kader 2::: :::kader 3::: :::kader 4:::

Tirzah heeft ADHD: „Sorry is mijn stopwoord”

Wat vond je van dit artikel?

Meer over

Impressie van Terdege
op Instagram

Thema's

Volg ons

Tirzah heeft ADHD: „Sorry is mijn stopwoord”

Wat vond je van dit artikel?

Ontvang onze nieuwsbrief

Meer over

Impressie van Terdege op Instagram

Thema's

Volg ons

Impressie van Terdege
op Instagram