Mag je werken aan een positief zelfbeeld?

Driekwart van de Nederlanders geeft aan elke dag een kwartier voor de spiegel te staan. Regelmatig checken we even of we er goed genoeg uitzien. En wat zien we in die spiegel? De een een blije moeder, de ander een nutteloze vader, een derde focust op die vervelende puist. Zo veel spiegels, zo veel (zelf)beelden. :::author_streamer 1::: Zo’n 85 procent van de bevolking heeft weleens last van negatieve gedachten over zichzelf. En één op de zeven jongeren kampt met een negatief zelfbeeld. Dan waardeer je jezelf negatief vanwege gedrag of persoonlijke eigenschappen en loop je vast in het dagelijks leven en in relaties. Zelfbeeldtrainingen zijn er genoeg, maar werken aan ”trots zijn op jezelf” kan voor christenen lastig zijn. Want hoe kun je tevreden zijn over jezelf, als er in de Bijbel staat: „Allen zijn zij afgeweken, tezamen zijn zij onnut geworden; er is niemand die goed doet” (Rom. 3:12)? ## Portret van de mens De Bijbel geeft onderwijs over het ”geestelijk zelfbeeld”. Bij de schepping is het totaal aan indrukken, kennis en verwachtingen van zichzelf, van God en van zijn naaste bij de mens volmaakt goed. Er is ”ware kennis, gerechtigheid en heiligheid”. Helaas is de mens die ”rechte kennis” kwijtgeraakt door de zondeval (Gen. 3). Met als gevolg: een verduisterd verstand (kennis), een verdorven wil (verwachtingen), een stenen hart (indrukken), een haten van God en de naaste (relaties). Sindsdien hebben we geen ”recht beeld” meer van onszelf; we zijn ziende blind. Paulus tekent in de brief aan de Romeinen een portret van de mens. Zowel degene die netjes leeft als hij die zich uitleeft in de zonde is ”onbekwaam tot enig geestelijk goed”. In de kanttekeningen bij de Statenvertaling staat hierover: „Dat is, onbekwaam om goed te doen, gelijk verrotte en stinkende dingen die men wegwerpt.” Zo zie je: in de spiegel van Gods wet is de mens niet om aan te zien. Maar in Christus is de gelovige volmaakt. Door de genadige herschepping herstelt God Zijn Beeld in de mens, en Gods Geest ”verlicht en maakt ziende”. Zo ontstaat er ”een tweemens”. De bruid in het Hooglied omschrijft zichzelf zo: „Ik ben zwart” (in zichzelf), „doch lieflijk” (in Christus). ## Wat is zelfbeeld? Vanuit psychologisch oogpunt is zelfbeeld: de manier waarop je naar jezelf kijkt. Zelfbeeld is een maatschappelijk beïnvloed beeld van jezelf als lid van een bepaalde (online)groep of samenleving. Het omvat het totaal aan indrukken, kennis en verwachtingen dat je van jezelf hebt betreffende je persoonlijkheid, je sociale omgeving en je relaties met anderen. Iedereen vergelijkt zichzelf met andere mensen en vindt zichzelf wel of niet goed genoeg. Wanneer je last hebt van een kritische, innerlijke stem die twijfelt aan de eigen waarde, aan capaciteiten en aan bestaansrecht, veroorzaakt dat psychisch lijden. Het is goed en wenselijk om daar iets aan te doen. :::author_streamer 2::: Psychologische zelfwaardering ontstaat in de kindertijd onder invloed van ouders, broers en zussen, vrienden en vriendinnen, leerkrachten en ambtsdragers; in combinatie met wat we horen en zien op straat en via internet. Een goede cijferlijst laat een kind groeien, terwijl veel afkeuring een zelfbeeld omlaag laat gaan. Een stroom aan kwetsende opmerkingen beschadigt, terwijl vriendschappen het zelfbeeld versterken. Het beschadigt ook je zelfbewustzijn als je je niet gezien en gehoord voelt of als je geborgenheid mist. Een thuisfront met nabijheid en begrenzing laat zelfvertrouwen juist opbloeien. Gezonde zelfliefde draagt eraan bij dat je uitwendig het goede doet. Je handelt dan vanuit de overtuiging: ”ik ben oké en de ander is ook oké”. Dan kunnen relaties zich ontwikkelen en is er ruimte om te groeien in zelfrespect, met oog voor de eigen talenten en valkuilen. ## Tien Geboden De mens is in staat „tot enig burgerlijk of uitwendig goed” (Spr. 3:27, kanttekening 54-57; Matth. 19:21, kanttekening 22; NGB, art. 14; 2 Kon. 17:37, kanttekening 63). Volgens de Bijbel is de mens geestelijk gezien een dief, maar dat betekent niet dat ieder mens dagelijks geld steelt. Hij is een hater van zijn naaste, maar dat betekent niet dat iedereen anderen doodslaat. :::author_streamer 3::: We hebben verstand en een wil gekregen: we denken, voelen en maken keuzes. We hebben bestaansrecht in onze Schepper en mogen woekeren met onze talenten. Het is goed om in het dagelijks leven elkaar de Tien Geboden als leefregel te stellen, gedrag aan te moedigen dat hieraan voldoet en kinderen te waarderen om wie ze zijn als schepsel van God en om wat ze doen voor zichzelf en hun naasten. Zelfliefde krijgt een diepe dimensie wanneer herstel naar Gods beeld plaatsvindt in Zijn Zoon en wanneer je je aangenaam weet in de Geliefde (Ef. 1:6, kantt. 18,19). In een herstelde relatie met God weerspiegelt geen zelfgenoegzaamheid en trots, maar ootmoedige dankbaarheid. Dan klinkt het gebed: „O Zoon, maak ons Uw Beeld gelijk.” _Ada de Jong werkt als gz-psycholoog, EMDR-practitioner en cognitief gedragstherapeut, onder meer in haar eigen praktijk._

Mag je werken aan een positief zelfbeeld?

Wat vond je van dit artikel?

Lees meer

Is zelfvertrouwen Bijbels?

Hoe zorg je goed voor jezelf?

Meer over

Impressie van Terdege
op Instagram

Thema's

Meer Terdege

Over Terdege

Service & contact

Volg ons

Mag je werken aan een positief zelfbeeld?

Wat vond je van dit artikel?

Lees meer

Is zelfvertrouwen Bijbels?

Hoe zorg je goed voor jezelf?

Ontvang onze nieuwsbrief

Meer over

Impressie van Terdege op Instagram

Thema's

Meer Terdege

Over Terdege

Service & contact

Volg ons

Impressie van Terdege
op Instagram