Wie was Margot Frank? Janny van der Molen zoekt naar een antwoord

### _Waarom vindt u het belangrijk om Margot uit de schaduw te halen?_ „De directe aanleiding is de honderdste geboortedag van Margot, in februari dit jaar. In 2025 zat ik om de tafel met de Anne Frank Stichting om te bespreken wat we rond deze herdenking kunnen doen. Eerder had ik voor de stichting al een boek geschreven over Anne. Daarom lag het voor de hand dat ik opnieuw aan de slag zou gaan met een boek, dit keer over Margot.” ### _Wat heeft u tijdens uw onderzoek ontdekt over Margot?_ „Het Joodse meisje Wanda Verduin zat bij Margot in de klas op het Joods Lyceum. Zij noemt Margot twee keer in haar dagboek. Door Wanda’s beschrijvingen kreeg ik het gevoel dat ik even bij hen in de klas zat. Ik kreeg ook een beter beeld van de dynamiek tussen meiden in die periode. Dat was nieuw. Verder had ik, net als iedereen, een bepaald beeld bij Margot. Ze staat bekend als een stil, degelijk meisje, dat je met een gerust hart om een boodschap kunt sturen. Dit beeld klopt. Maar wat ik verrassend vond, was dat ze daarnaast heel sportief was. Ze schaatste, roeide, turnde en tenniste. Ook zat ze bij de toneelclub, wat je bij een tamelijk introvert en bescheiden meisje niet meteen zou verwachten.” :::author_streamer 1::: ### _Er is weinig over Margot bewaard gebleven. Heeft u het idee haar nu toch een beetje te kennen?_ „Ja, onder andere door getuigenverslagen over haar, bijvoorbeeld van haar twee beste vriendinnen Jetteke Frijda en Barbara Ledermann. Jetteke vertelde dat ze graag samen met Margot poëzie las. Dat is veelzeggend voor een meisje van 15 of 16 jaar oud. Wat ook beschikbaar is, is wat Margots moeder Edith in haar brieven aan familie in Duitsland vertelde over de ontwikkelingen die Margot doormaakte. Wat er helaas niet is, maar wat we allemaal o zo graag hadden willen hebben, is Margots dagboek. Waarschijnlijk is dat ergens verstopt geweest, bijvoorbeeld onder een matras. Vrij vlot na hun arrestatie is de inboedel van het Achterhuis weggehaald. Het kan best zijn dat het dagboek daarbij niet is gezien door de helpers van de familie Frank en vervolgens vernietigd is. Anne’s dagboek daarentegen zat in een tas die op de kop is gehouden bij de arrestatie. De papieren zijn blijven liggen –mogelijk omdat de politie ze heeft afgedaan als schrijfsels van een kind– en vervolgens meegenomen door de helpers.” ### _U schrijft een deel van het boek in dagboekvorm. Gaat dat niet wat ver, aangezien er niets bewaard is gebleven van Margot?_ „Ik kan gerust zeggen dat 95 procent van mijn boek non-fictie is. Maar ik heb inderdaad geprobeerd te bedenken hoe een dagboek van Margot eruitgezien zou kunnen hebben. In zekere zin is dat een beetje hachelijk. Tegelijkertijd is de doelgroep van dit boek primair oudere kinderen en jongeren. Daarom kan zo’n dagboekstukje werken, omdat je de lezers dan net wat dichter op de huid kunt komen. Om Margots verhaal nog dichterbij te brengen, staan bij de dagboekstukjes qr-codes naar voorleesfragmenten.” :::author_streamer 2::: ### _Wat dat lastig, je zo inleven in een meisje van wie zo weinig bekend is?_ „Ontzettend moeilijk. Al ben je zelf ook jong geweest, het is natuurlijk waanzin om in de huid te kruipen van iemand die veertig jaar jonger is en in omstandigheden leefde die ik me bijna niet voor kan stellen. Ik moest naar de randen van mijn voorstellingsvermogen gaan om daar enigszins bij te komen. Ik heb de kampen bezocht waar Margot is geweest, maar voor iemand die in vrede is opgegroeid en nooit honger, kou en ellende gekend heeft, is het moeilijk om te begrijpen wat Margot moet hebben doormaakt. Ik heb daarvoor ook een disclaimer opgenomen aan het begin en aan het einde van het boek. Zo van: ik weet dat de dagboekstukjes niet echt zijn, maar misschien was het toch een beetje zo. :::inline_image 1::: Wel ben ik in de dagboekfragmenten zo dicht mogelijk bij de waarheid gebleven. Als ik Margot bijvoorbeeld laat schrijven dat ze met Jetteke naar het achterhuis gaat, heb ik dat niet verzonnen. Ze zijn daar echt samen geweest.” :::author_streamer 3::: ### _Wat hoopt u met uw boek te bereiken?_ „Anne is wereldberoemd geworden en Margot heeft nooit een podium gehad. Door haar uit de schaduw te trekken, zou je kunnen zeggen dat zij staat voor de 6 miljoen Joden die nooit zo’n naam en faam als Anne hebben gekregen. :::author_streamer 4::: Verder vond ik het goed om Margot een gezicht te geven omdat het verhaal van iemand met vriendinnen en liefhebberijen meer binnenkomt dan algemene oorlogsverhalen. Dat heel persoonlijke helpt vaak om je met iemand te identificeren. Ik hoop dat de jongeren van vandaag door Margots verhaal zien hoe echt de Holocaust was, hoe verschrikkelijk, en hoe ongelooflijk snel het ging. In 1940, toen de oorlog uitbrak, zat Margot nog gewoon op de middelbare school. Twee jaar later werd ze een onderduiker. Nog twee jaar later was ze er niet meer. De geniepigheid waarmee dat ging, maakt dat we ongelooflijk alert moeten zijn met z’n allen, want het klimaat waarin we leven kan zo snel omslaan.” :::kader 1:::

Wie was Margot Frank? Janny van der Molen zoekt naar een antwoord

Wat vond je van dit artikel?

Lees meer

Net als Anne Frank schreef ook Joodse tiener Esther een dagboek

Meer over

Impressie van Terdege
op Instagram

Thema's

Meer Terdege

Over Terdege

Service & contact

Volg ons

Wie was Margot Frank? Janny van der Molen zoekt naar een antwoord

Wat vond je van dit artikel?

Lees meer

Net als Anne Frank schreef ook Joodse tiener Esther een dagboek

Ontvang onze nieuwsbrief

Meer over

Impressie van Terdege op Instagram

Thema's

Meer Terdege

Over Terdege

Service & contact

Volg ons

Impressie van Terdege
op Instagram