Kleinzoon van Auschwitz-commandant Rudolf Höss preekt het Evangelie – als het kan ook aan Joden

Kai Höss, gehuwd en vader van vier kinderen, heeft zijn grootvader Rudolf Höss nooit gekend. Hij zag in 1962 het levenslicht. Dat was vijftien jaar nadat zijn opa was terechtgesteld in Auschwitz, het concentratiekamp waarover hij in de Tweede Wereldoorlog als commandant het bevel voerde. Kleinzoon Kai is predikant van een 120 leden tellende, Engelstalige vrije evangelische gemeente in Renningen, bij Stuttgart. „Een groot deel van de kerkgangers bestaat uit Amerikaanse militairen”, vertelt hij. Hij geeft aan dat het ook mogelijk is het gesprek in het Engels te voeren, omdat hij die taal net zo goed beheerst als het Duits. Het Duits spreekt hij met een licht Engels accent. Regelmatig lardeert hij zijn betoog met Engelse begrippen, als de Duitse hem niet te binnen schieten. ### _Hoe zou u uw grootvader omschrijven?_ „Hij geloofde stellig in het nationaalsocialisme en de pseudowetenschappelijke rassenleer, waarbij Joden als minderwaardige mensen werden weggezet. Als je de memoires leest die hij na zijn arrestatie in gevangenschap heeft geschreven, kun je een beetje begrijpen hoe hij is geworden tot wie hij was: de hoofddader, de uitvoerder van de moord op de Europese Joden. Hij heeft deze taak op zich genomen en geprobeerd die perfect uit te voeren, en dat alles zonder enig gevoel. Hij scheidde zijn hart van zijn verstand. Alleen zo kon hij rechtvaardigen wat hij deed. Het waren overigens niet alleen de Joden die hij ombracht. Het gebeurde ook met Russische krijgsgevangenen, homoseksuelen, Jehova’s getuigen en Bijbelgetrouwe christenen. Hij ontwikkelde de industriële massamoord.” ### _En dat als liefdevolle familievader. In een eerder vraaggesprek zei u dat als hij van zijn woonhuis naast het kamp via een ondergrondse tunnel naar het concentratiekamp liep, veranderde van een mens in een monster._ „Aan de ene kant was hij inderdaad de liefdevolle familievader die met zijn kinderen kwaliteitstijd doorbracht. Maar was hij in het kamp, dan probeerde hij zo veel mogelijk mensen om te brengen: kinderen, zwangere vrouwen, ouderen.” :::author_streamer 1::: ### _Hoe was deze wetenschap later voor zijn kinderen?_ „Mijn grootouders hadden vijf kinderen. De oudsten waren al geïndoctrineerd en hebben altijd gedacht: ”Het was niet zo erg wat onze vader heeft gedaan. Hij heeft veel goeds gedaan, onder andere door Duitsland zijn trots terug te geven”. De jongere kinderen hebben het weggedrukt. Mijn grootvader woonde met zijn gezin in een villa met zwembad, op **** 50 meter afstand van het kamp. Een muur maakte scheiding tussen het woonhuis en het concentratiekamp. Als de kinderen van Rudolf Höss twee dagen aan de andere kant van de muur hadden doorgebracht en hadden gezien hoe kinderen jonger dan vijftien jaar werden vermoord, of als ze in de barakken hadden kunnen zien hoe anderen bij winterdag, zonder verwarming en gehuld in vodden, moesten zien te overleven, dan zouden ze hebben gevraagd: „Papa, wat doe je daar?” Hij had het niet kunnen uitleggen.” ### _De kinderen moeten toch iets gemerkt hebben? Er was rook en as._ „Mijn vader heeft het volgens mij verdrongen. Hij las ook niet de memoires van zijn vader en zei dat hij nooit iets heeft geweten, terwijl er wel berichten waren vanuit Auschwitz en omgeving over de rookbelasting.” Kai vertelt dat hij onlangs in Auschwitz was met een Israëlische tv-ploeg. „Die maakte opnamen met de 96-jarige Barnard Offen, een Joodse overlevende van de Holocaust. Hij kwam in Auschwitz aan toen hij dertien jaar was. In de veewagon had men hem op het hart gedrukt dat hij moest zeggen dat hij vijftien jaar was. Dat deed hij. Daarom mocht hij naar rechts, zijn vader moest naar links. Rechts betekende het leven, links de dood. Hij keek achterom naar zijn vader, maar die zag hij niet meer. Hij vroeg bewakers waar zijn vader was gebleven. Die lachten en zeiden: „Die is door de schoorsteen vertrokken.” De 96-jarige man moest huilen toen hij dat vertelde. Ik kon alleen maar mijn armen om hem heen slaan.” :::author_streamer 2::: ### _Wanneer hoorde u over uw grootvader?_ „Dat gebeurde toen ik een jaar of dertien was. In Duitsland is het verplicht op scholen over de Holocaust te vertellen. In samenhang met Auschwitz hoorde ik over Höss, de kampcommandant. Die achternaam had ik ook. Thuis vroeg ik aan mijn moeder: „Is die man familie van ons?” Daarop zei mijn moeder: „Dat is jouw grootvader.” Ik noem hem de grootste massamoordenaar in de geschiedenis van de mensheid. Ik schaamde me en wilde niet meer naar school. Later kreeg ik in de gaten dat niemand het wist. Niemand legde het verband. Toen ik zeventien jaar was, heb ik de aantekeningen van mijn grootvader gelezen. Mijn moeder had die gekocht. Mijn hart brak toen ik tot in de kleinste details las wat hij heeft gedaan.” Zelf heeft Kai zijn eigen kinderen over zijn grootvader verteld toen ze een jaar of tien waren. „Ik heb ze bij me geroepen en gezegd: „Jullie zijn oud genoeg. Ik moet jullie iets vertellen.” Op school leren kinderen over Auschwitz. Dan weten ze het met hun hoofd, maar het moet in hun hart komen. Vorig jaar september ben ik met tachtig Amerikaanse soldaten naar Auschwitz gegaan. Bij de galg waar mijn grootvader is opgehangen, heb ik gesproken. Mijn motto is: „Nie wieder ist jetzt.” (Nooit meer is nu, RZ.) ### _Uw grootvader was rooms-katholiek opgevoed en is voor zijn dood naar de kerk teruggekeerd. Hoe ziet u dat?_ „Voor mij is dat geen certificaat voor de hemel. Het gaat erom dat we een eerlijke relatie met God hebben en dat is mogelijk door het geloof in Jezus Christus. Ik kan moeilijk een uitspraak over mijn grootvader Rudolf Höss doen, want ik weet niet wat er in zijn hart was, maar ik twijfel of hij het heeft begrepen. In de brief van Paulus aan de Efeziërs staat heel helder: de redding is door het geloof, niet door de werken, of zoals door vijf keer bidden of naar Rome gaan. Alle valse religies hebben één ding gemeen: ze willen God gunstig stemmen door goede werken te doen. Maar God zegt: Je kunt mij niet gunstig stemmen. Je bent zondig. Ik vergeef je. Er is voor je schuld betaald. ### _Dus u twijfelt over uw grootvader?_ „Voordat hij in Auschwitz werd opgehangen, kwam er een priester en die gaf hem het laatste oliesel. Nogmaals, ik weet niet wat er in zijn hart was. Een mens moet het in het hart geloven en met de mond belijden. Dat is de natuurlijke reactie. Als ik iets krijg, uit ik mijn dankbaarheid. Toen ik in 1989 tot het geloof kwam, moest ik het iedereen vertellen.” :::author_streamer 3::: ### _En wat vertelt u dan?_ „Ik wilde carrière maken als hotelmanager, de wereld bereizen. Ik was een succesvolle yup en arrogant. Ik bezocht party’s. Mijn levensmotto was: „Work hard and play hard.” Ik maakte zogezegd lange werkdagen, die ik afwisselde met uitbundige feesten. Als manager was ik hard. Presteerde iemand niet voldoende of stond iemands gezicht me niet aan, dan vloog hij eruit. God heeft me met scherpe munitie stilgezet. Ik moest aan mijn amandelen worden geopereerd. Het was in Singapore. Ik had ernstige bloedingen, hevige pijn en kon niet slapen. De grote Kai was heel klein geworden. Ik moest bloed toegediend krijgen. Het was de tijd waarin je een verklaring moest ondertekenen dat je het ziekenhuis niet aansprakelijk zou stellen als je door bloedtransfusie aids opliep. In mijn nachtkastje lag een Bijbel van de Gideons; niet een volledige, maar een met enkele Bijbelboeken. Wat een slap gedoe, dacht ik, maar uiteindelijk ging ik toch lezen en ik hield niet meer op. Ik las Psalm 51, de psalm waarin David om genade roept nadat de profeet Nathan bij hem was gekomen, omdat hij met Bathseba had geslapen en haar man Uria had omgebracht. Ik was niet beter dan David of mijn grootvader. Ook ik was slecht en had genade nodig. Uiteindelijk werd het geloof in Christus mijn deel.” Kai Höss keerde uiteindelijk het hotelmanagement de rug toe en wijdde zich aan de verkondiging van de Bijbelse boodschap. ### _Een zoon van Hitlers secretaris Martin Bormann is priester geworden. Hij had in zijn leven moeite met het gebod ”Eer uw vader en uw moeder”. Hoe is dat met u?_ „In een interview heb ik eens gezegd dat ik mijn grootvader haatte. Dat was fout van mij. Ik haat niet hem, maar zijn daden. God haat niet de mensen, want dan had Hij Zijn Zoon niet naar de wereld gezonden. God haat de zonde.” ### _Moet meer bekend worden dat een kleinzoon van de Auschwitz-commandant een discipel van Christus is geworden?_ „God werkt vaak op die manier. Neem Jozef, ik vergelijk me niet met hem, maar neem de slechte daad van zijn broers. Wat doet God? Hij draait het om. Jozef zegt dat God hem voor zijn broers uitgezonden heeft, zodat zij zouden worden behouden.” ### _U strijdt tegen antisemitisme. Wil u goedmaken wat uw grootvader heeft gedaan?_ „Strijden heeft een militante betekenis. Een soldaat strijdt; ik sta voor de Bijbelse waarheid en voor Israël en ik ben tegen haat, antisemitisme en racisme. Israël is op dit moment blind, maar het volk zal aan het einde der tijden Jezus erkennen. Via de Messias wil ik Israël bereiken. Ik leg uit dat Hij gekomen is en dat hij hun Messias is. Ik houd van Israël, want het is Gods volk. Bij verschillende gelegenheden ben ik door de Joodse gemeenschap uitgenodigd om te spreken over antisemitisme en de herdenking van de Holocaust. Ik vertel dan hoe Duitsland onder de destructieve en demonische invloed van het nationaalsocialisme en Hitler is gekomen. Maar ik wil de mensen ook bemoedigen, door hen te wijzen op Gods blijvende en onvoorwaardelijke beloften aan Zijn volk Israël. Ook wijs ik hen op de hoop die Hij voor hun toekomst heeft – zoals geopenbaard in de Messiaanse profetieën van de Schrift, onder meer in Jesaja 53.” :::author_streamer 4::: ### _U bent vrij om over Christus te spreken?_ „Op grond van het feit dat ik Rudolf Höss’ kleinzoon ben, nodigen veel Joodse organisaties mij uit. Vooraf maak ik duidelijk dat ik over mijn grootvader spreek, dat ik over mijn bekering vertel en dat ik zal getuigen over Jezus. Dat accepteren ze. Het geeft mij vreugde dat ik Joden iets terug kan geven. Zojuist vertelde ik dat ik brak toen ik als zeventienjarige de aantekeningen van mijn grootvader las. Ik stelde mezelf toen de vraag wat ik kon doen. Het antwoord was toen: niets. Nu ben ik 64 jaar en geeft God mij de mogelijkheid iets te doen.” “Ik was niet beter dan David of mijn grootvader. Ook ik was slecht en had genade nodig”

Kleinzoon van Auschwitz-commandant Rudolf Höss preekt het Evangelie – als het kan ook aan Joden

Wat vond je van dit artikel?

Lees meer

Na de bevrijding begon de oorlog

Amanda Kluveld, strijdster tegen Jodenhaat

Prof. dr. Bart Wallet: De stilte rondom Joden is gevaarlijker dan de bagger

Meer over

Impressie van Terdege
op Instagram

Thema's

Meer Terdege

Over Terdege

Service & contact

Volg ons

Kleinzoon van Auschwitz-commandant Rudolf Höss preekt het Evangelie – als het kan ook aan Joden

Wat vond je van dit artikel?

Lees meer

Na de bevrijding begon de oorlog

Amanda Kluveld, strijdster tegen Jodenhaat

Prof. dr. Bart Wallet: De stilte rondom Joden is gevaarlijker dan de bagger

Ontvang onze nieuwsbrief

Meer over

Impressie van Terdege op Instagram

Thema's

Meer Terdege

Over Terdege

Service & contact

Volg ons

Impressie van Terdege
op Instagram